अमला
Phyllanthus emblica
सुन्तलाभन्दा धेरै भिटामिन सी भएको सानो अमिलो फल। एउटा खाएपछि त्यसपछिको पानीको घुट्को गुलियो लाग्छ।
- क्षेत्रहरू
- तराई · शिवालिक (चुरे) · मध्य पहाड
- उचाइ
- 100–1500 m
- फुल्ने समय
- मार्च, अप्रिल
अहिले ठीक छ
विषयसूची
पारिस्थितिक प्रणाली
जलवायु परिवर्तन
वातावरणमैत्री बानी
बिरुवाहरू
बिरुवा खोज्नुहोस्
नक्सामा ठाउँ छान्नुहोस्, वा तलका बटनले छान्नुहोस्।
बझाङ
- तराई60–300 m
- शिवालिक (चुरे)300–1000 m
- मध्य पहाड1000–2500 m
- उच्च पहाड2500–4000 m
- हिमाल र हिमालपारि4000–8848 m
जिल्ला — बझाङ
बागमती
उत्तिस
Alnus nepalensis
भत्किएको जमिन मर्मत गर्ने रुख। पहिरोले उजाडेको ठाउँमा प्रायः सबैभन्दा पहिले उत्तिस नै उम्रन्छ।
- क्षेत्रहरू
- मध्य पहाड
- उचाइ
- 900–2700 m
- फुल्ने समय
- अक्टोबर, नोभेम्बर
अहिले ठीक छ
खोटे सल्ला
Pinus roxburghii
मध्य पहाडको सल्ला — लामा सुइरे पात र टाँसिने खोटो, जसको गन्ध तीखो र मीठो हुन्छ।
- क्षेत्रहरू
- शिवालिक (चुरे) · मध्य पहाड
- उचाइ
- 500–2000 m
- फुल्ने समय
- फेब्रुअरी, मार्च, अप्रिल
अहिले ठीक छ
चिरैतो
Swertia chirayita
ज्वरोमा प्रयोग हुने तीतो हिमाली जडीबुटी। धेरै पहाडी परिवारले यसको खेतीबाट राम्रो आम्दानी गर्छन् — त्यसैले उखेल्नुभन्दा रोप्नु महत्त्वपूर्ण छ।
- क्षेत्रहरू
- मध्य पहाड · उच्च पहाड
- उचाइ
- 1200–3000 m
- फुल्ने समय
- अगस्ट, सेप्टेम्बर, अक्टोबर
जोखिममा
जटामसी
Nardostachys jatamansi
रौँदार जरा भएको उच्च हिमाली जडीबुटी, जसको गन्ध गहिरो माटो र काठजस्तो हुन्छ। दुई हजार वर्षदेखि यो एसियाभर व्यापार हुँदै आएको छ।
- क्षेत्रहरू
- उच्च पहाड · हिमाल र हिमालपारि
- उचाइ
- 3200–5000 m
- फुल्ने समय
- जुलाई, अगस्ट
हराउनै लागेको
टिमुर
Zanthoxylum armatum
काँडे झाडी, जसको पिरो बीउले जिब्रो झमझमाउँछ र अलिकति सुन्न बनाउँछ। नेपाली अचार टिमुरविना अधुरो हुन्छ।
- क्षेत्रहरू
- मध्य पहाड
- उचाइ
- 1100–2500 m
- फुल्ने समय
- मार्च, अप्रिल
अहिले ठीक छ
धुपी
Juniperus indica
होचो र कठोर झाडी, जसलाई हिमाली घर र गुम्बामा धूपका रूपमा बालिन्छ। यसको धुवाँको गन्ध चिसो सफा हावाजस्तै हुन्छ।
- क्षेत्रहरू
- उच्च पहाड · हिमाल र हिमालपारि
- उचाइ
- 3000–4800 m
- फुल्ने समय
- मे, जुन
अहिले ठीक छ
पीपल
Ficus religiosa
मुटुको आकारका पात भएको रुख, जुन सानो हावामै सुसाउँछ। नेपालका लगभग हरेक चौतारीमा एउटा पीपल हुन्छ।
- क्षेत्रहरू
- तराई · शिवालिक (चुरे) · मध्य पहाड
- उचाइ
- 60–1500 m
- फुल्ने समय
- अप्रिल, मे
अहिले ठीक छ
बाँस
Dendrocalamus hamiltonii
बाँस रुख होइनँ — यो विशाल घाँस हो, र पृथ्वीका सबैभन्दा छिटो बढ्ने बिरुवामध्ये एक हो।
- क्षेत्रहरू
- तराई · शिवालिक (चुरे) · मध्य पहाड
- उचाइ
- 300–2000 m
अहिले ठीक छ
भोजपत्र
Betula utilis
पहाड ढुंगा र हिउँमा बदलिनुअघि भेटिने अन्तिम रुख। पुराना ग्रन्थहरू यसकै कागजजस्तो बोक्रामा लेखिन्थे।
- क्षेत्रहरू
- उच्च पहाड · हिमाल र हिमालपारि
- उचाइ
- 2700–4300 m
- फुल्ने समय
- मे, जुन
अहिले ठीक छ
लालीगुराँस
Rhododendron arboreum
नेपालको राष्ट्रिय फूल। वसन्तमा पहाड रातो हुँदा त्यो रङ यही रुखले दिएको हो।
- क्षेत्रहरू
- मध्य पहाड · उच्च पहाड
- उचाइ
- 1400–3600 m
- फुल्ने समय
- मार्च, अप्रिल, मे
अहिले ठीक छ
लौठसल्ला
Taxus wallichiana
बिस्तारै बढ्ने अँध्यारो हिमाली रुख, जसको बोक्रामा क्यान्सरको उपचारमा प्रयोग हुने औषधि हुन्छ। त्यही खोजले यसलाई लोप हुने अवस्थामा पुर्यायो।
- क्षेत्रहरू
- उच्च पहाड · हिमाल र हिमालपारि
- उचाइ
- 2300–3400 m
- फुल्ने समय
- अप्रिल, मे
ठूलो खतरामा
सुनपाती
Rhododendron anthopogon
गुराँसकै सानो भाइ, जो रुखरेखाभन्दा माथि उम्रन्छ — हावाबाट लुक्न सकिने गरी होचो गुच्छामा फैलिन्छ।
- क्षेत्रहरू
- हिमाल र हिमालपारि
- उचाइ
- 3500–5000 m
- फुल्ने समय
- जुन, जुलाई
अहिले ठीक छ